21 روش افزایش شیر مادر – روش های پیشگیری از “کاهش شیر مادر “

21 روش افزایش شیر مادر – روش های پیشگیری از “کاهش شیر مادر “
8 رای ، 5 ستاره از 5

روش های افزایش شیر مادر

بسیاری از مادران در دوران بارداری نگران این هستند که بعد از زایمان ممکن است شیر کافی برای تغذیه نوزاد خود نداشته باشند.معمولا این اتفاق نمی افتد و اکثر مادران در صورتی که در دوران بارداری تغذیه مناسب داشته باشند و مشکل خاصی از بابت سلامت بدنی و تعادل هورمونی نداشته باشند  ، بعد از زایمان شیر کافی خواهند داشت.در این مطلب به دلایل کافی نبودن شیر مادر و روش های خانگی و گیاهی افزایش شیر مادر اشاره شده است .

21 روش افزایش شیر مادر
21 روش افزایش شیر مادر

شیر مادر مهم ترین منبع تغذیه نوزاد است که معمولا 24 الی 48 ساعت بعد از زایمان ، ترشح شیر مادر آغاز می شود. شیر مادر حاوی تمام مواد مغذی مورد نیاز بدن نوزاد است به همین دلیل سازمان جهانی (WHO) توصیه می کند نوزاد حداقل 6 ماه باید از شیر مادر تغذیه کند.شیردهی به نوزاد علاوه بر این که برای سلامت نوزاد مفید است ، باعث سلامت مادر نیز خواهد شود.

به محض خارج شدن جفت از بدن مادر فرایند تولید شیر آغاز می شود. در این زمان هورمون های بدن مادر به سرعت تغییر می کنند و تولید هورمون استروژن و پروژسترون به سرعت کاهش پیدا کرده و در عوض ترشح هورمون پرولاکتین به شدت افزایش پیدا می کند.هورمون پرولاکتین یکی از هورمون هایی است که باعث تولید شیر در پستان می شود.زمانی که به کودک شیر می دهید ، مکش نوزاد باعث افزایش تولید هورمون پرولاکتین می شود.سطح شیر مادر و مواد مغذی موجود در شیر مادر کاملا با نیازهای بدن نوزاد منطبق است و با گذشت زمان با تغییر نیازهای بدن نوزاد ، شیر مادر نیز تغییر می کند . (اولین قطره های شیر مادر کلستروم یا آغوز نامیده می شود که برای نوزاد بسیار مقوی و مفید است/)

بنا به برخی از دلایل ممکن است شیر مادر کم شود.

برخی از رایج ترین دلایل کاهش تولید شیر مادر عبارتنداز :

1 ) خستگی و افسردگی بعد از زایمان

این مشکل رایج ترین مشکل زنان در دوران بارداری و به ویژه بعد از زایمان می باشد.تغییرات شدید و پی در پی هورمونی در بدن مادر و همچنین رسیدگی به نوزاد تازه متولد شده باعث خستگی مادر و در مواردی باعث افسردگی مادر بعد از زایمان می شود.

برای کسانی که برای اولین بار صاحب فرزند می شوند این خستگی و افسردگی می تواند بیشتر نیز باشد. این زنان تجربه ای در نگهداری از کودک ندارند همچنین بسیاری از چیزها بعد از زایمان می تواند ذهن و فکر مادر را خسته کند. این خستگی و افسردگی بعد از زایمان می تواند باعث کاهش تولید شیر شود.

2 ) تغذیه

بعد از زایمان بسیاری از زنان سعی می کنند با گرفتن رژیم های خاص ، تناسب اندام خود را دوباره به دست بیاورند . در صورتی که در این مورد دقت لازم را نداشته باشید می تواند باعث کاهش مواد مغذی مورد نیاز بدنتان شده و تولید شیر کاهش یابد.

3 ) روش های غلط شیر دادن

کم تجربگی و ندانستن روش های شیر دادن به نوزاد و حتی تعداد دفعات شیردهی می تواند باعث کاهش تولید شیر مادر شود ..

4 ) زایمان سزارین

کسانی که به صورت سزارین زایمان می کنند معمولا با تاخیر تولید شیر روبرو می شوند.همچنین بعد از زایمان سزارین ممکن است آنتی بیوتیک هایی برای شما تجویز شود که مصرف برخی از آنتی بیوتیک ها می تواند باعث کاهش تولید شیر مادر شود .

5 ) قرص های پیشگیری از بارداری

قرص های هورمونی پیشگیری از بارداری حاوی هورمون استروژن هستند.در دوران شیردهی پیشنهاد می شود از قرص های هورمونی پیشگیری از بارداری استفاده نکنید و برای این منظور از روش دیگر مانند کاندوم استفاده کنید.

6 ) کمبود کلسیم

در صورتی که دچار کمبود کلسیم باشید ، بدن شما نمی تواند شیر کافی تولید کند زیرا ماده اصلی تشکیل دهنده شیر مادر کلسیم است.

7 ) ماستیت

در اصطلاح پزشکی ورم پستان، عفونت پستان یا ماستیت التهاب و تورم پستان در اثر عفونت حاد یا مزمن است که می تواند باعث کاهش تولید و کاهش ترشح شیر مادر شود.{منبع: ماستیت}

8 ) دوباره باردار شده اید

ممکن است در دوران شیردهی دوباره باردار شده باشید که در این صورت تولید هورمون های بدن شما دچار تغییر خواهد شد که می تواند باعث کاهش و حتی توقف تولید شیر مادر شود.

علائمی که نشان می دهد شما شیر کافی برای نوزاد ندارید

  • رایج ترین و معمول ترین علامت ، تولید شیر کم است
  • رنگ شیر تیره است
  • احساس می کنید سینه شما خالی است .(سفت نیست)
  • بعد از شیر دادن احساس خستگی می کنید و اشتها ندارید
  • احساس افسردگی می کنید
  • تب دارید
  • کودک شما دچار کمبود وزن است
  • نوزاد کمتر از 6 بار در روز ادرار می کند
  • و …
کدام یک از زنان بیشتر در معرض کمبود شیر مادر هستند؟
  •  کسانی که به صورت سزارین زایمان کرده اند.
  • زنانی که از رژیم های غذایی نادرست پیروی می کنند
  • زنانی که در معرض استرس و اضطراب هستند
  • و…

نکته هایی برای جلوگیری از کاهش شیر مادر و افزایش شیر

1 ) زایمان طبیعی بهتر از زایمان سزارین است

اولین و مهمترین توصیه برای جلوگیری از کم بودن شیر مادر ، استفاده از روش زایمان طبیعی بجای زایمان سزارین است .البته به معنی این نیست که در صورتی که زایمان سزارین داشته باشید ، حتما کمبود شیر خواهید داشت. توصیه می شود 1 ساعت بعد از زایمان به نوزاد خود شیر بدهید.اولین قطره های شیر برای نوزاد بسیار مهم است.این شیر کلستروم نامیده می شود که حاوی مواد مغذی و معدنی بسیار زیادی است و برای افزایش قدرت سیستم ایمنی بدن نوزادبسیار مهم است .بدن شما فقط تا 72 ساعت می تواند شیر کلستروم تولید کند بنابراین هرچه سریع تر باید به نوزاد شیر بدهید.

اگر زایمان سزارین انجام داده اید ، باید بلافاصله بعد از تولید شیر ، به نوزاد شیر بدهید. ترشح شیر در زایمان سزارین کمی دیرتر از زایمان طبیعی اتفاق خواهد افتاد.اگر بیش از 6 ساعت بعد از تولید شیر ، به نوزاد شیر ندهید ، تحقیقات نشان داده است که ممکن است مشکلات سلامتی زیادی برای نوزاد در پی داشته باشد و حتی ممکن است نوزاد شیر مادر را به خوبی تحمل نکند.

روش های پیشگیری از "کاهش شیر مادر "
روش های پیشگیری از “کاهش شیر مادر “

2 ) بیشتر شیر بدهید

به طور کلی تولید شیر مادر بر اساس عرضه و تقاضا اتفاق می افتد.هرچه نوزاد بیشتر شیر بخورد ، شیر مادر نیز بیشتر تولید خواهد شد.بنابراین توصیه می شود برای افزایش شیر ، مرتبا به نوزاد شیر بدهید.اگر بدن شما بیشتر از نیاز نوزاد شیر تولید می کند می توانید آن شیر را دوشیده و در یخچال نگهداری کنید و در زمان نیاز با استفاده از شیشه شیر به نوزاد شیر بدهید.

توجه داشته باشید که استفاده از شیردوش ها نمی تواند به افزایش تولید شیر مادر منجر شود و گاهی می تواند برای بدن زن مضر باشد.دوشیدن شیر به هر طریقی نمی تواند جایگزین شیردادن به نوزاد شود.

3 ) با نوزاد بازی کنید و وقت بگذرانید

مطالعات نشان داده است مراقبت و بازی کردن با نوزاد و هرگونه تعامل مادر با نوزاد می تواند با افزایش سطح اکسی توسین و پرولاکتین در بدن مادر ، به افزایش تولید شیر کمک کند.خوابیدن در کنار نوزاد و ماساژ دادن بدن نوزاد نیز همین تاثیر را دارد.

4 ) به تدریج وزن کم کنید

بسیاری از زنان تمایل دارند بلافاصله بعد از زایمان اقدام به کاهش وزن کنند.کاهش وزن در دوران شیردهی باید به صورت تدریجی انجام شود و گرفتن رژیم های سنگین و ورزش زیاد و غیر اصولی می تواند باعث اختلال در تولید شیر شود.زنان شیرده حداقل باید روزانه 1800 کالری و 6 لیوان انواع مایعات دریافت کنند.

5 ) شیر گرم بنوشید

این مورد شاید کمی عجیب باشد ولی نوشیدن شیر گرم می تواند تولید شیر مادر را به سرعت افزایش دهد.

6 ) گوشت گاو بخورید

گوشت گاو سرشار از ویتامین ها و مواد معدنی مختلف و بخصوص آهن و روی است که برای زنان در دوران شیردهی بسیار مفید و ضروری است.توجه داشته باشید که گوشت گاوی مد نظر است که به صورت آزاد پرورش یافته باشد و از مواد طبیعی تغذیه کرده باشد. گوشت گاو های صنعتی و احیانا هورمونی هیچ سودی در این زمینه ندارد.در طول زایمان ، بدن مادر خون بسیار زیادی از دست می دهد که می تواند باعث کاهش ذخایر آهن بدن شود.همین کاهش میزان آهن در بدن می تواند باعث احساس خستگی و کاهش تولید شیر مادر شود.

7 ) از پاپایای سبز استفاده کنید

در دوران بارداری توصیه می شود که پاپایای سبز سبز نخورید زیرا باعث افزایش انقباضات رحم شده و خطر سقط جنین را افزایش می دهد. ولی پس از زایمان ، مصرف پاپایای سبز می تواند باعث افزایش شیر مادر شود. پاپایای سبز حاوی بسیاری از ویتامین ها ، چربی ها و میزان بالایی از پروتئین است که برای تولید بیشتر شیر مادر مفید است.همچنین پاپایای سبز خاصیت آرامبخشی دارد که می تواند به کاهش افسردگی مادر کمک کرده و باعث آرامش مادر و نوزاد شود.

8 ) جلبک دریایی

جلبک دریایی سرشار از مواد مغذی مورد نیاز بدن زنان در دوران شیردهی است.جلبک دریایی حاوی 40 درصد پروتئین و 8 درصد اسیدهای آمینه ضروری بدن است.ویتامین A موجود در جلبک دریایی 3 برابر بیشتر از هویج است و کلسیم موجود در جلبک دریایی 3 برابر بیشتر از گوشت گاو و میزان آهن آن 9 برابر بیشتر از گوشت گاو است.

9 ) برنج قهوه بخورید

خوردن برنج قهوه ای یکی از روش های کمتر شناخته شده برای افزایش شیر مادر است.برنج قهوه ای علاوه براین که حاوی مواد معدنی و مغذی بسیار خوب و مفیدی برای دوران شیردهی است ، می تواند به سم زدایی بدن و کاهش وزن بدن بعد از زایمان کمک کند.

10 ) افزایش شیر مادر ؛ اسفناج

اسفناج حاوی ویتامین B3 و ویتامین A3 ، فولات و آهن است که این مواد مغذی نقش بسیاری در بهبود زنان بعد از زایمان و افزایش شیر مادر دارند.فولات یکی از مهم ترین ویتامین های گروه B برای سلامت زنان بعد از زایمان است.

11 ) موز بخورید

روش بعد برای افزایش شیر مادر ، خوردن موز است.موز حاوی مقادیر زیادی از ویتامین ها (ویتامین A، B2، B1، C، B6، B12، D و E) ، مواد معدنی (منیزیم، آهن، پتاسیم، فسفر، ید)  و قندهای طبیعی (گلوکز، فروکتوز و ساکارز) است. این مواد برای سلامت زنان بعد از زایمان و همچنین برای افزایش تولید شیر بسیار مفید است.

مطلب پیشنهادی : خواص موز

12 ) به میزان کافی آب بخورید

نوشیدن آب کافی می تواند از کاهش تولید شیر به دلیل کم آبی بدن جلوگیری کند.88 درصد از شیر ، آب است.بنابراین اگر به میزان کافی آب ننوشید ، میزان تولید شیر شدیدا کاهش پیدا می کند.

13 ) برای افزایش تولید شیر ، شنبلیه بخورید

شنبلیله یکی از گیاهان معروف است و اکثر مردم خاصیت شنبلیله برای افزایش شیر مادر را می دانند.معمولا 24 الی 72 ساعت بعد از مصرف شنبلیله افزایش تولید شیر مادر آغاز می شود ولی در برخی از زنان ممکن است تا یک هفته زمان لازم باشد.قبل از مصرف شنبلیله باید مطمئن شوید که به این گیاه حساسیت ندارید.

14 ) برای افزایش شیر ، سیر بخورید

با وجود اینکه دلایل و تحقیقات علمی معتبری برای اثبات تاثیر خوردن سیر بر افزایش شیر وجود ندارد ولی اکثر افرادی که در دوران شیرهی سیر مصرف کرده اند تاثیرات مثبتی گزارش کرده اند.سیر خواص ضدقارچ قوی دارد و می تواند برای سلامت مادر و نوزاد بسیار مفید باشد. همچنین سیر خام خواص آنتی بیوتیک طبیعی دارد و می تواند از عفونت های مختلف و همچنین از عفونت پستان در دوران شیردهی پیشگیری کند.

توجه : در صورت مصرف زیاد سیر ممکن است طعم شیر مادر تغییر کند و نوزاد از خوردن شیر مادر خودداری کند .

15 ) مخمر آبجو

مخمر آبجو تاثیر خوبی بر افزایش شیر مادر دارد.مخمر آبجو دارای آهن ، پروتئین و فیتواستروژن است که می تواند باعث کاهش خستگی و افسردگی مادر شده و انرژی بیشتری به مادر در دوران شیردهی بدهد.

16 ) یونجه بخورید

برگ یونجه دارای ویتامین ها و مواد معدنی و اسید آمینه های مهم و مورد نیاز بدن است.یونجه استروژنیک است و می تواند عملکرد هیپوفیز را بهبود بخشد.برخی از محققان بر این باور هستند که عملکرد هیپوفیز با میزان تولید شیر مادر ارتباط دارد.

17 ) دانه های کنجد

دانه های کنجد سرشار از کلسیم است که برای افزایش شیر مادر بسیار مفید است.مصرف نوع ارگانیک دانه های کنجد اثر بیشتری دارد و توصیه می شود.
مطلب پیشنهادی : خواص کنجد

18 ) قاصدک

قاصدک سرشار از ویتامین A و آهن است .ریشه قاصدک می تواند باعث افزایش اشتها شده و سیستم گوارش و سیستم ایمنی بدن را تقویت کند.ریشه قاصدک می تواند باعث افزایش ادرار شده ، ناراحتی معده و یبوست را درمان کند. تحقیقات هنوز ایمنی برگ و ریشه قاصدک را در دوران شیردهی ثابت نکرده است و در دوران شیردهی باید مصرف ریشه و برگ قاصدک تحت نظر پزشک باشد.

توجه : ریشه و برگ قاصدک می تواند در برخی از زنان حساسیت و آلرژی ایجاد کند. قبل از استفاده از قاصدک در دوران شیردهی ، مطمئن شوید که به این گیاه حساسیت ندارید.
ریحان برای افزایش شیر مفید است
ریحان برای افزایش شیر مفید است

19 ) دانه های زیره سبز

دانه های زیره سبز برای افزایش شیر مادر مفید است و یبوست و نفخ را درمان می کند.دانه های زیره سبز غنی از ریبوفلاوین و کلسیم است که برای تولید شیر و سلامت زنان بسیار مفید است .

20 ) خرما بخورید

خرما سرشار از مواد مغذی مورد نیاز بدن در دوران شیردهی است و میتواند تولید شیر را افزایش دهد.مصرف خرما می تواند گردش خون را در بدن افزایش دهد.

21  ) ریحان برای افزایش شیر مفید است

ریحان علاوه بر آرام کردن اعصاب مادر و نوزاد ، می تواند باعث افزایش شیر مادر شود.ریحان حاوی نیاسین ، کاروتن ، آهن و تیامین است .برای استفاده از این خاصیت ریحان می توانید 8 برگ ریحان را با آب جوش برای 2 الی 4 دقیقه دم کنید.بعد از سرد شدن می توانید کمی عسل طبیعی به آن اضافه کرده و بنوشید.

نکات بیشتر

برای جلوگیری از کاهش شیر :

  •  مصرف چای و قهوه را محدود کنید
  • سیگار نکشید و از دود سیگار دیگران دوری کنید
  • به مقدا کافی استراحت کنید
  • برخی از آنتی بیوتیک ها ( مانند مترونیدازول ) می توانند باعث کاهش شیر شوند. برای این منظور با پزشک خود مشورت کنید.
  • همیشه از هر دوسینه به میزان مساوی به نوزاد شیر بدهید
  • از استرس دوری کنید. اضطراب و استرس با تحریک تولید هورمون های خاص می تواند باعث کاهش شیر مادر شود.
  • به موسیقی های آرامبخش و ملایم گوش دهید.

با تشکر از اینکه مطلب 21 روش افزایش شیر مادر را مطالعه کردید / حسینی / تهیه و ترجمه اختصاصی : گروه تغذیه و سلامت / pamuh.com©

مطالب مشابه این موضوع

نظر یا سوال شما در این مورد چیه ؟

آدرس ایمیل شما نمایش داده نمی شود و محرمانه است.در صورتیکه ایمیل معتبر و بدون www وارد کنید دیگران میتوانند به شما پاسخ دهند و این پاسخ برای شما ایمیل خواهد شد.