متوکلوپرامید چیست ؟ تداخل - عوارض - موارد مصرف"Metoclopramide"

متوکلوپرامید چیست و چه کاربردی دارد ؟

متوکلوپرامید انقباضات عضلات دستگاه گوارش فوقانی را افزایش داده و میزان فعالیت معده را افزایش می دهد . از این دارو برای درمان تهوع و استفراغ که ممکن است هر دلیلی ایجاد شده باشد ، استفاده می شود . مثلا تهوع و استفراغ به دلیل عمل جراحی ، استفاده از داروهای شیمی درمانی ، تهوع به دلیل پرتو درمانی ، ریفلاکس معده ، بازگشت محتویات معده به مری ، زمانی که تخلیه معده به هر دلیلی دچار مشکل شده باشد و به به صورت آهسته انجام شود ، فلج معده دیابتیک و ...

توجه : هرگز از متوکلوپرامید بیش از میزانی که پزشک تجویز کرده است استفاده نکنید . همچنین مصرف بیشتر از 12 هفته توصیه نمی شود .

مصرف طولانی مدت و با دوزهای بالا از متوکلوپرامید می تواند باعث بروز اختلالات حرکتی و تیک های عصبی شود که معمولا همیشگی هستند . علائم این اختلال می تواند شامل این موارد شود : حرکات غیر قابل کنترل و غیر ارادی لب ، صورت ، زبان ، چشم ، بازوها ، پاها و ... هرچه قدر مدت طولانی تری از متوکلوپرامید استفاده کنید و دوزهای مصرفی بالاتر باشد ، احتمال بروز این اختلالات حرکتی بیشتر است .

اگر به متوکلوپرامید حساسیت دارید و یا دچار انسداد در معده و روده و خونریزی معده و روده هستید ، نباید این دارو را مصرف کنید . قبل از مصرف متوکلوپرامید اگر هرگونه بیماری کلیوی ، کبدی ، نارسایی احتقانی قلبی ، فشار خون بالا ، دیابت ، پارکینسون یا افسردگی دارید به پزشک خود اطلاع دهید . در دوره مصرف این دارو از الکل استفاده نکنید . بسیاری از داروها می توانند با متوکلوپرامید تداخل ایجاد کنند . در زمان تجویز این دارو ، تمام داروهایی که در حال مصرف کردن هستید را به پزشک توضیح دهید . داروهای گیاهی و مکمل نیز می توانند با این دارو تداخل ایجاد کنند .

توجه : اگر با مصرف متوکلوپرامید ، این علائم در شما به صورت شدید به وجود آمد به پزشک خود اطلاع دهید : لرزش یا حرکات غیر ارادی و غیر قابل کنترل عضلات بدن ، تب ، سفت شدن عضلات ، گیجی ، افزایش شدید ضربان قلب ، تنفس سریع ، افسردگی شدید ، تمایل به خودکشی ، تمایل به آسیب زدن به دیگران ، توهم ، اضطراب ، استرس ، زرد شدن پوست و چشم .

قبل از مصرف متوکلوپرامید در صورتی که هرکدام از شرایط زیر را دارید به پزشک خود گزارش دهید :

در صورتی که خونریزی معده یا روده دارید
اگر هرگونه انسداد روده و معده دارید
در صورتی که مبتلا به صرع و تشنج هستید
اگر تومور غده آدرنال دارید (فئوکروموسیتوم)
در صورتی که دچار هرگونه بیماری کلیوی و نارسایی کلیه هستید
در صورتی که بیماری کبدی و مخصوصا سیروز دارید
اگر دچار نارسایی احتقانی قلبی ، اختلال ریتم قلب و هرگونه مشکلات قلبی هستید
در صورتی که فشار خون بالا دارید
در صورت ابتلا به سرطان پستان
در صورت ابتلا به پارکینسون
اگر دیابت دارید (ممکن است نیاز به تغییر میزان مصرف داروهای شما باشد)
اگر افسردگی دارید
در صورتی که سابقه خودکشی دارید و یا هم اکنون در فکر خودکشی کردن هستید .
در صورتی باردار هستید و یا تصمیم به بارداری دارید
اگر در دوران شیردهی هستید و به نوزاد خود شیر می دهید
در صورتی که فنیل کتونوری دارید

مصرف متوکلوپرامید در بارداری

متوکلوپرامید در گروه B بارداری قرار دارد و انتظار نمی رود برای جنین مضر باشد . در هر صورت در دوران بارداری قبل از مصرف این دارو با پزشک خود مشورت کنید .

مصرف متوکلوپرامید در دوران شیردهی

متوکلوپرامید از طریق شیر مادر به بدن نوزاد منتقل می شود و می تواند به نوزاد آسیب برساند . در دوران شیردهی نباید از این دارو استفاده کنید و یا اگر مجبور به مصرف متوکلوپرامید هستید نباید به نوزاد شیر بدهید . در هر صورت شما باید طبق دستور پزشک رفتار کنید .

نحوه مصرف متوکلوپرامید

متوکلوپرامید را معمولا باید 30 دقیقه قبل از غذا مصرف کنید .

در صورتی که مصرف متوکلوپرامید را فراموش کنم چه می شود ؟

در صورتی که مصرف یک وعده از داروی خود را فراموش کرده اید ، به محض یاداوری ، داروی خود را مصرف کنید . اگر به زمان مصرف بعدی نزدیک می شوید ، دوز فراموش شده را رها کنید .

در صورتی که بیش از حد متوکلوپرامید کنم چه می شود ؟

در صورتی که به اشتباه و یا به قصد خودکشی با متوکلوپرامید ، مقدار زیادی از این دارو مصرف کرده اید ، سریعا با اورژانس تماس بگیرید . اوردوز و مسمومیت با متوکلوپرامید می تواند کشنده باشد و یا عوارض جانبی شدیدی ایجاد کند . خودکشی نمایشی با این دارو روش مناسبی برای جلب توجه دیگران نیست .

عوارض جانبی متوکلوپرامید

این دارو مانند سایر داروها می تواند باعث بروز عوارض جانبی ناخواسته شود . شما ممکن است هیچ کدام از این عوارض را تجربه نکنید و یا چندین عارضه به صورت همزمان در شما مشاهده شود . پزشک شما به این دلیل متوکلوپرامید را برای شما تجویز کرده است زیرا معتقد بوده که فواید مصرف این دارو از عوارض آن برای شما بیشتر است . در صورتی که با مصرف این دارو دچار حساسیت و آلرژی شدید ، با اورژانس تماس بگیرید . نشانه های حساسیت به متوکلوپرامید عبارتنداز : خارش و قرمز شدن چشم ها ، آبریزش بینی ، تنگی نفس ، خشکی دهان و گلو ، تورم زبان و لب و ...

سایر عوارض جانبی مصرف متوکلوپرامید عبارتند از :

لرزش در بازوها و پاها
تیک های عصبی و حرکات غیر ارادی و غیر قابل کنترل عضلات
مشکل در حفظ تعادل / گیجی /
توهم / شنیدن چیزها یا کسانی که وجود ندارند / شنیدن صداهایی که وجود ندارد /
سفت شدن عضلات
ایجاد تفکرات خودکشی / تمایل به آسیب رساندن به دیگران
افسردگی / اضطراب / استرس
افزایش سریع وزن / جمع شدن آب زیر پوستی / تورم پاها و دست ها / تورم شکم و پهلو / پف کردن پلک و زیر چشم
خارش بدن / زرد شدن صورت و چشم
خستگی / خواب آلودگی / مشکلات خواب
شکم درد / سوزش سر دل
تغییرات دوره قاعدگی / افزایش خونریزی پریود / تغییر در روزهای قاعدگی
افزایش ادرار / سوزش ادرار

میزان مصرف متوکلوپرامید

میزان مصرف هر دارویی باید توسط پزشک مشخص شود و اطلاعات موجود در این مقاله فقط جهت اطلاع رسانی می باشد . مصرف برای درمان ریفلاکس معده در بزرگسالان : 10 الی 15 میلیگرم به صورت خوراکی 4 بار در روز به صورت 3 بار 30 دقیقه قبل از وعده های غذایی و یک وعده قبل از خواب

چه داروهایی با متوکلوپرامید تداخل دارند ؟

این دارو می تواند با سایر داروهایی که در حال مصرف کردن هستید تداخل ایجاد کرده و باعث بروز عوارض جانبی ناخواسته شود . ممکن است با تغییر ساعات مصرف دارو بتوان از برخی از این تداخلات جلوگیری کرد . برای این منظور با پزشک خود مشورت کنید و در زمان تجویز متوکلوپرامید ، تمام داروهایی که در حال مصرف کردن هستید را به پزشک توضیح دهید .

برخی از داروهایی که با متوکلوپرامید تداخل دارند عبارتنداز :

تمام داروهای آرام بخش ، خواب آور ، مسکن ، ضد افسردگی
استامینوفن که نوعی مسکن است
سیکلوسپورین که برای جلوگيري از رد پيوند كليه، كبد، قلب يا ساير اعضاي بدن همراه كورتيكوستروئيدها مصرف مي شود
دیگوکسین که نیروی انقباضی قلب را افزایش و هدایت الکتریکی آن را کاهش می‌دهد.
برميد گليكوپيرونيوم که نوعی آنتی موسكارين داراي آمين نوع چهار با آثار محيطي مشابه با آتروپين است.
انسولین که با اثر به سلول‌های کبد باعث می‌شود این سلول‌ها با گرفتن قند از خون و ذخیرهٔ آن به صورت گلیکوژن، قند خون را کاهش دهند
لوودوپا که برای پیشگیری از دکربوکسیلاسیون دوپامین به کار می‌رود
مپنزولات که برای درمان زخم معده استفاده می شود
تتراسایکلین که در درمان برونشیت مزمن، عفونتهای ناشی از بروسلا، کلامیدیا، مایکوپلاسما، ریکتزیا و نیز در درمان آکنه ولگاریس و افوزیون پلورال ناشی از سیروز یا بیماری‌های بدخیم مصرف می‌شود.
آتروپین / بنزتروپین / هیوسین / فلاوکسات / اکسی بوتینین / تولترودین / سولیفناسین /
داروهای فشار خون مانند کاپتوپریل و ...
دیسیکلومین / هیوسیامین / پروپانتلین / فورازولیدون / ایزوکربوکسازید / فنلزین سولفات (ناردیل ) / سلژیلین / ترانیل سیپرومین / کلرپرومازین/ کلوزاپین / هالوپریدول / الانزاپین / پروکلوپرازین / ریسپریدون / تیوتیکسن / متفورمین / آزیترومایسین / سیتریزین / لوراتادین
و ...